Historische achtergrond

Aanval van Grote Pier!

We schrijven het jaar 1517. Overal in de Lage Landen wordt gevochten, verschillende gewesten zijn in opstand gekomen tegen het Habsburgse bewind. Vanuit Friesland keken Grutte Pier en Wijerd Jelckama, aanvoerders van de Arumer Zwarte Hoop, begerig naar het stadje Medemblik. Zij hebben hun plannen klaarliggen voor een aanval! Hoe zal dit aflopen?

Hun krijgstroep bestond uit struikrovers, boeren, zeelui, arme edelen en Gelderse huurlingen onder Johan van Selbach. 

Op 24 juni landde Grutte Pier met zijn vendels (eenheden van soldaten vechtend onder een vaandel) ter hoogte van Wervershoofd en trok op naar Medemblik. Joost van Buren, de slotvoogd van het kasteel Radboud, zag in dat de stad niet te verdedigen zou zijn. Hij liet de hele burgerij van Medemblik schuilen in het kasteel. Pier zette wel de aanval in op het kasteel, maar kon deze door de heldhaftige verdediging van Joost van Buren niet innemen. Uit wraak staken de Friezen Medemblik in brand. De hele stad, bestaande uit houten huizen, werd in de as gelegd. Behalve de toren van de Sint-Bonifaciuskerk, die bleef staan. Hierop volgde een nietsontziende plundertocht door de omgeving. 

Het Kasteel

Kasteel Radboud is de enige overgebleven westfriese dwangburcht van Floris de Vijfde. In het 13e eeuwse kasteel is een bescheiden collectie gehuisvest van voorwerpen die de historie van het gebouw illustreren. Daarnaast is er een vaste tentoonstelling die inzicht biedt in het dagelijks leven in de Middeleeuwen.

Het kasteel is prachtig gelegen aan de kust van de voormalige Zuiderzee. Juist de ligging biedt de mogelijkheid om – naast de museale functie – allerlei andere activiteiten te ontplooien in en rond het gebouw. Zo worden er regelmatig huwelijken voltrokken en partijen en/of presentaties georganiseerd. Tevens zijn er elk najaar de zgn. vertelconcerten waarbij een combinatie wordt gemaakt van muziekstukken en toepasselijke verhalen.

Kasteel Radboud is gelegen in Medemblik, een gezellig stadje waar u zich zowel op het culturele als sportieve vlak uitstekend kunt vermaken.

Bron: Website Kasteel Radboud

Korte geschiedenis

Volgens een legende uit 1517 stond er in de zevende eeuw op de plek aan de zuiderzee het kasteel van Radboud, koning der Friezen. Resten van dit kasteel zijn nooit teruggevonden, maar aan het eind van de 13e eeuw verrees wel degelijk een sterke burcht in Medemblik aan de Zuiderzee. 

Graaf Floris V van Holland liet deze burcht bouwen op een goed verdedigbare plek, die aan drie kanten was omringd door de Zuiderzee. Floris bouwde de burcht als onderdeel van een reeks burchten om de Westfriezen in bedwang te houden. 

Het enige kasteel uit deze reeks dat nog bewaard is gebleven, is het kasteel Radboud. Van deze dwangburcht zijn twee woonvleugels en een vierkante en een ronde toren intact gebleven. De omvang van de oude burcht is nog te zien op het terrein van het kasteel. Het grondplan komt in grote lijnen overeen met dat van het Muiderslot.

Kasteel Radboud moet een sterke burcht geweest zijn. Het kasteel is altijd gebruikt als verdedigingswerk of als toevluchtsoord. Er heeft nooit een adellijk geslacht in gewoond. Toen aan het eind van de 16de eeuw in Medemblik stadswallen werden aangelegd, verloor kasteel Radboud zijn functie als verdedigingswerk en raakte geleidelijk aan in verval.

Het kasteel werd vervolgens gebruikt als kerk en als onderkomen van de schutterij en raakte nog meer in verval. In 1889 werd het kasteel gerestaureerd door J. van Lokhorst en P.H.J. Cuypers. Dit betekende de redding van het bijna 600-jarig kasteel. In het begin van de vorige eeuw is het kasteel nog gebruikt als kantongerecht.